SDzielnicowe Przedszkole nr 10 z ulicy Markowskiej na Targówku jest placówką wyjątkową. Celem - realizowanym w praktyce - jest pobudzanie twórczej aktywności dzieci. Przedszkole ma swoją gazetkę i swój teatr.

Twórcza edukacja dzieci odbywa się w przedszkolu przy użyciu technik Celestyna Freineta, które - najkrócej rzecz ujmując - uczą dochodzenia do wiedzy poprzez praktykę. Freinet mówi wręcz o wychowaniu przez pracę, ale jest to praca specyficzna - rozwijanie twórczej aktywności. Pedagog kładzie nacisk na wszechstronny rozwój dziecka, uwzględniając jego potrzeby, możliwości i właściwy mu sposób życia. Szacunek dla indywidualności i odrębności jest niesłychanie istotny. Samodzielne zdobywanie doświadczeń i nabywanie pewnych umiejętności, radość odczuwana przez dzieci z widocznych efektów własnych działań, aktywny udział w różnorodnych przedsięwzięciach - wszystko to sprawia, że każde z dzieci ma swój udział w sukcesie.

Jakby przy okazji wspólnych przedsięwzięć przedszkolaki uczą się społecznej aktywności. Nie stronią od wyrażania własnych poglądów, uczą się myśleć krytycznie, łączyć wiedzę z doświadczeniami. Wśród szczegółowych celów technik Freineta na uwagę zasługują - rozwijanie ekspresji - słownej, ruchowej, plastycznej, technicznej i muzycznej, rozwijanie wyobraźni, poszerzanie zakresu słownictwa, wyrabianie samodzielności, likwidowanie napięć i niepokojów. By te cele osiągnąć nauczyciel musi m.in. stwarzać dzieciom sytuacje wymagające od nich twórczego myślenia, zwracać uwagę na jedność rozwoju zmysłów, uczuć i intelektu, wprowadzać formy eksperymentalne czuwając - dyskretnie - nad samodzielną pracą dziecka. Nie są to zadania łatwe. Warto się przyjrzeć jak realizuje się je w przedszkolu przy Markowskiej. Teatr nauczycielski „Bajdurka” powstał właśnie po to by rozwijać twórczą aktywność dzieci.

Dzięki sztuce teatralnej odkrywamy uniwersalne mechanizmy rządzące życiem ludzi, przenikamy w świat osobistych przeżyć, uczymy się odróżniać dobro od zła. Nie sposób przecenić wychowania przez sztukę - rozwija postrzeganie i wrażliwość, wzbogaca i pogłębia wiedzę o świecie, może zadecydować o przyszłej postawie twórczej i rozwijaniu własnej ekspresji - mówi Lidia Kołodziej, nauczycielka przedszkolna. I rzeczywiście teatr „Bajdurka” kreuje twórcze postawy dzieci. Powstało bardzo wiele inscenizacji m.in.

Jesienny bal warzyw, Żyj z przyrodą w zgodzie, Jarzębinka, O żabkach w zielonych czapkach, Wielkanocna niespodzianka, Jasełka, Małgosia nie lubi hałasu, Wielkie sprzątanie leśnych duszków.

Inscenizacje są również prezentowane gościnnie w innych stołecznych przedszkolach. Dzieci współtworzą scenografię, pomagają w wykonaniu kukiełek. Zainspirowane inscenizacjami wymyślają własne opowiadania i nowe zakończenia do oglądanych bajek. Dzieciaki stworzyły Milusia, sympatyczną postać, która na stałe zrosła się z przedszkolem. Miluś ma wciąż nowe przygody ilustrowane przez dzieci, rośnie razem z nimi, ma podobne do nich problemy i radości. Jego imię otrzymała przedszkolna gazetka. Są w niej przygody stworka, wiersze i spostrzeżenia dzieci, ot choćby Dziecięce pleciugi o zimie - Pada śnieżek pada, zaśnieżone stawy, kaczki się ślizgają, jedzenia szukają, czy Pani Zima lubi śnieg. Pani Zima klaszcze w ręce, żeby śniegu było więcej albo Mkną sanie po niebie, a w tych saniach pani Zima wiezie balowe ubrania. Prawda, że ładne?

W przedszkolu są organizowane galerie i kiermasze dziecięcych wyrobów - okolicznościowe np. świąteczne i przyrodnicze. Dzieci uczą się korzystać z różnorodnych technik i narzędzi. W przedszkolu stosuje się swoisty recycling - wszystkie odpady powstające w procesie dziecięcej twórczości są wykorzystywane do następnych prac.

Nowatorskie metody pracy z dziećmi są dla nauczycieli sporym wyzwaniem, ale takie podejście do edukacji na tym najniższym - ale bodaj czy nie najważniejszym - poziomie bardzo się opłaca. Mówiąc górnolotnie, ale prawdziwie - Takie będą Rzeczypospolite, jakie ich młodzieży chowanie.

(egu)